Sądy w Polsce masowo unieważniają kredyty frankowe, uznając zawarte w nich klauzule za abuzywne. Statystyki pokazują, że frankowicze wygrywają obecnie około 98% spraw w pierwszej instancji i 99% w sądach apelacyjnych. Większość procesów kończy się stwierdzeniem nieważności umowy kredytowej, co przynosi znaczące korzyści dla kredytobiorców. W uchwale z 25 kwietnia 2024 r. (sygn. akt III CZP 25/22) Sąd Najwyższy jednoznacznie stwierdził, że banki nie mają podstaw prawnych do żądania wynagrodzenia za korzystanie z kapitału w przypadku unieważnienia umowy kredytowej.
Co przynosi 2025 rok? Orzecznictwo i działania ustawodawcze
W 2025 roku planowane jest wprowadzenie specustawy mającej na celu uproszczenie i przyspieszenie postępowań sądowych dotyczących kredytów indeksowanych lub denominowanych do franka szwajcarskiego. Ministerstwo Sprawiedliwości zapowiedziało, że projekt ustawy zostanie przyjęty przez Radę Ministrów i skierowany do Sejmu w drugim kwartale 2025 roku, z planowanym wejściem w życie jeszcze w tym samym roku. Projekt zakłada specjalne rozwiązania proceduralne, które mają znacznie przyspieszyć rozstrzyganie spraw frankowych, nie ingerując jednak w merytoryczną treść orzeczeń.
Rok 2025 przynosi istotne zmiany dla frankowiczów, zarówno w zakresie przepisów prawnych, jak i orzecznictwa sądowego. Planowana specustawa ma na celu usprawnienie postępowań sądowych, a najnowsze orzeczenia Sądu Najwyższego i TSUE wzmacniają pozycję kredytobiorców. Wysoka skuteczność postępowań sądowych oraz dostępność wyspecjalizowanych wydziałów sądowych stanowią dodatkowe atuty dla osób rozważających dochodzenie swoich praw.
Jak to się zaczęło – geneza kredytów frankowych
Boom na kredyty we frankach miał miejsce w latach 2006–2008. W tym okresie kurs franka szwajcarskiego utrzymywał się na poziomie poniżej 2,00 zł, co czyniło kredyty w tej walucie atrakcyjnymi dla klientów. Niska wartość franka i atrakcyjna oferta banków przyciągały klientów, którym nie przedstawiono realnego ryzyka walutowego. Umowy zawierały jednostronne mechanizmy ustalania kursów, co w praktyce oznaczało brak kontroli kredytobiorców nad wysokością rat.
Sytuacja pogorszyła się po 2008 roku, gdy frank drastycznie zyskał na wartości. Wielu frankowiczów zostało z długiem wyższym niż wartość ich nieruchomości. Dopiero presja społeczna i wyroki sądów – w tym TSUE w sprawie Dziubak (C-260/18) – zapoczątkowały zmianę podejścia do tych kredytów.
Czy warto podpisać ugodę z bankiem?
Ugody z bankami nie zawsze są korzystne. Zwykle oferują one przeliczenie kredytu na złotówki z zachowaniem większości warunków pierwotnej umowy. Przed podpisaniem warto skonsultować się z kancelarią specjalizującą się w sprawach frankowych.
Praktyczne wskazówki – jak się przygotować do sprawy sądowej dotyczącej kredytu frankowego?
Kluczem do sukcesu jest szczegółowa analiza umowy i identyfikacja klauzul abuzywnych. Niezbędna jest także dokumentacja: harmonogramy spłat, aneksy, korespondencja z bankiem. Szczególną uwagę należy zwrócić na zapisy dotyczące przeliczania rat na franki szwajcarskie, zwłaszcza te odwołujące się do bankowych tabel kursowych, które mogły umożliwiać bankowi jednostronne ustalanie kursów walutowych. Współpraca z kancelarią specjalizującą się w sprawach frankowych jest kluczowa. Doświadczeni w sprawach frankowych prawnicy pomogą w analizie umowy, ocenie szans powodzenia sprawy oraz przygotowaniu strategii procesowej.
Spłacone kredyty frankowe – czy też można odzyskać pieniądze?
Tak – osoby, które już spłaciły kredyt, również mogą dochodzić roszczeń, jeśli umowa zawierała nieuczciwe zapisy. Narracja o „przedawnieniu” to często strategia banków mająca zniechęcić do składania pozwów. Termin przedawnienia nie może rozpocząć biegu, jeśli konsument nie był świadomy nieuczciwego charakteru postanowień umowy. Spłata kredytu nie zamyka drogi do dochodzenia swoich praw. W rzeczywistości, postępowania dotyczące spłaconych kredytów mogą być mniej skomplikowane, ponieważ dotyczą konkretnych kwot już zapłaconych, bez konieczności ustalania nieważności umowy kredytowej.
Trendy 2025: pozwy zbiorowe i długie oczekiwanie na rozprawy
Rośnie popularność pozwów zbiorowych, które pozwalają zmniejszyć koszty postępowania. Niestety, czas oczekiwania na rozprawę wciąż jest długi – od 4 do nawet 6 lat w zależności od sądu. Mimo to, rekordowa liczba wygranych spraw skłania kolejnych kredytobiorców do działania.
Rok 2025 to czas korzystnych zmian dla frankowiczów. Nowe orzeczenia, ustawy i większa świadomość prawna to realna szansa na odzyskanie nadpłaconych środków. Warto jednak pamiętać, że każda sprawa jest inna – niezbędna jest fachowa analiza i przygotowanie. Profesjonalna pomoc prawna to najlepsza inwestycja w odzyskanie sprawiedliwości.
